Boşanma davası, Türkiye'de her yıl yüz binlerce ailenin karşılaştığı en yaygın hukuki süreçlerden biridir. İstanbul başta olmak üzere Kadıköy, Anadolu Yakası ve tüm Marmara Bölgesi'nde açılan boşanma davalarında doğru hukuki yönlendirme, sürecin sağlıklı yönetilmesi açısından kritik öneme sahiptir. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 161-184. maddeleri arasında düzenlenen boşanma hükümleri, nafaka, velayet, mal paylaşımı ve tazminat gibi pek çok konuyu kapsamaktadır. Bu rehberde boşanma davası sürecinin tüm aşamalarını detaylı olarak ele alıyoruz. Hukuki danışmanlık için 0531 500 03 76 numarasından bize ulaşabilirsiniz.

Boşanma Davası Nedir ve Hangi Mahkemede Açılır?

Boşanma davası, evlilik birliğinin yasal olarak sona erdirilmesi amacıyla eşlerden biri veya her ikisi tarafından aile mahkemesinde açılan davadır. Boşanma yalnızca mahkeme kararıyla gerçekleşir; tarafların kendi aralarında anlaşması tek başına yeterli değildir.

Görevli mahkeme Aile Mahkemesi'dir. Aile mahkemesinin bulunmadığı yerlerde Asliye Hukuk Mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla davaya bakar. Yetkili mahkeme ise TMK m.168 uyarınca eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir.

Boşanma davası iki temel türde açılır: anlaşmalı boşanma ve çekişmeli boşanma. Anlaşmalı boşanmada taraflar tüm konularda mutabık kalır ve süreç hızla sonuçlanır. Çekişmeli boşanmada ise taraflar arasında uyuşmazlık bulunur ve yargılama süreci uzar.

Boşanma Sebepleri: Özel ve Genel Sebepler

Türk Medeni Kanunu, boşanma sebeplerini özel ve genel sebepler olmak üzere iki kategoride düzenlemiştir. Boşanma kararı verilebilmesi için bu sebeplerin ispatlanması gerekmektedir.

Özel Boşanma Sebepleri

Zina (TMK m.161): Eşlerden birinin sadakat yükümlülüğünü ihlal ederek üçüncü bir kişiyle cinsel ilişkiye girmesidir. Mutlak boşanma sebebidir; ispatlanması halinde hakim boşanma kararı vermek zorundadır. Zinayı öğrenen eşin 6 ay ve her hâlde 5 yıl içinde dava açması gerekir. Affeden tarafın dava hakkı düşer. Detaylı bilgi için zina nedeniyle boşanma rehberimize göz atabilirsiniz.

Hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış (TMK m.162): Fiziksel şiddet, psikolojik şiddet ve ağır hakaret bu kapsamdadır. Olayın öğrenilmesinden itibaren 6 ay ve her hâlde 5 yıl içinde dava açılmalıdır.

Suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme (TMK m.163): Küçük düşürücü suç işleme veya haysiyetsiz yaşam sürdürme. Nisbi boşanma sebebidir.

Terk (TMK m.164): Eşin haklı sebep olmaksızın ortak konutu en az 6 ay terk etmesi ve ihtara rağmen dönmemesi.

Akıl hastalığı (TMK m.165): Resmi sağlık kurulu raporu ile tespit edilen iyileşemeyecek akıl hastalığı.

Genel Boşanma Sebebi: Evlilik Birliğinin Temelinden Sarsılması

TMK m.166 uygulamada en sık başvurulan boşanma sebebidir. Şiddetli geçimsizlik, güven sarsıcı davranışlar, ekonomik şiddet, ilgisizlik, cinsel sorunlar ve aile bireyleriyle sorunlar bu kapsamda değerlendirilebilir.

Anlaşmalı Boşanma: Şartları ve Süreci

Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma ve tüm sonuçları konusunda mutabık kalarak mahkemeye başvurmasıdır. TMK m.166/3 ile düzenlenmiştir ve en hızlı boşanma yoludur.

Anlaşmalı Boşanma Şartları

• 1 yıl evlilik: Evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması
• Birlikte başvuru veya kabul: Eşlerin birlikte başvurması ya da bir eşin davasının kabulü
• Hakim huzurunda dinlenme: Her iki tarafın duruşmaya bizzat katılması zorunludur
• Protokol: Nafaka, velayet, mal paylaşımı ve tazminat konularında yazılı anlaşma

Anlaşmalı boşanma genellikle tek celsede sonuçlanır ve 1-3 ay içinde kesinleşir. Detaylı bilgi için anlaşmalı boşanma rehberimize bakabilirsiniz.

Büromuzun Temsil Ettiği Bir Anlaşmalı Boşanma Davası

Kadıköy'de yaşayan bir çift, 8 yıllık evliliklerini karşılıklı saygı çerçevesinde sonlandırmak istedi. Büromuz tarafından hazırlanan detaylı protokolde nafaka, velayet, kişisel ilişki düzeni ve mal paylaşımı konuları düzenlendi. Tek celsede gerçekleşen duruşmada hakim protokolü uygun buldu ve boşanma kararı 3 hafta içinde kesinleşti.

Çekişmeli Boşanma: Süreç ve Süreler

Çekişmeli boşanma, eşlerin boşanma veya boşanmanın sonuçları konusunda anlaşamadığı durumlarda açılır. Anlaşmalı boşanmaya kıyasla çok daha uzun ve yıpratıcı bir süreçtir.

Çekişmeli Boşanma Aşamaları

1. Dilekçeler aşaması: Dava dilekçesi, cevap, cevaba cevap ve ikinci cevap (2-4 ay)
2. Ön inceleme: Sulhe davet, uyuşmazlık tespiti (1-3 ay)
3. Tahkikat: Tanık, bilirkişi, keşif (6-12 ay)
4. Karar ve kanun yolları: İstinaf, temyiz (6-12 ay ek)

Hukuki destek almak isterseniz, Sadaret Hukuk Bürosu olarak Kadıköy merkezli ofisimizden İstanbul ve tüm Türkiye'ye hizmet vermekteyiz. 0531 500 03 76 numarasından veya WhatsApp üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Boşanmada Nafaka: Türleri ve Hesaplama

Nafaka, boşanma sürecinde ve sonrasında eş ve çocukların ekonomik güvencesini sağlayan düzenli parasal yardımdır.

Tedbir Nafakası (TMK m.169): Dava süresince hükmedilir. Kusur aranmaz.

Yoksulluk Nafakası (TMK m.175): Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek olan taraf lehine, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla süresiz olarak hükmedilir.

İştirak Nafakası (TMK m.182): Velayeti almayan ebeveynin çocuğun bakım giderlerine katılmasıdır. Çocuğun hakkı olup feragat edilemez. Detaylı bilgi için nafaka hesaplama rehberimize bakınız.

Boşanmada Velayet ve Kişisel İlişki

Velayet, çocuğun üstün yararı gözetilerek hakim tarafından belirlenir. Hakim velayet kararında çocuğun yaşı, ebeveynlerle ilişkisi, yaşam koşulları ve uzman raporunu dikkate alır.

Büromuzun Temsil Ettiği Bir Velayet Davası

Anadolu Yakası'nda yaşayan bir baba, 6 yaşındaki oğlunun velayetini almak için büromuza başvurdu. Sosyal hizmet uzmanı raporu alındı, çocuğun pedagog eşliğinde görüşü dinlendi. Mahkeme çocuğun üstün yararını değerlendirerek velayeti babaya verdi ve anneyle geniş kişisel ilişki düzeni kurdu.

Boşanmada Mal Paylaşımı

1 Ocak 2002'den itibaren yasal mal rejimi edinilmiş mallara katılma rejimidir (TMK m.218-241). Evlilik süresince edinilen mallar eşit paylaşılır; kişisel mallar (evlilik öncesi, miras, bağış) paylaşıma dahil değildir. Detaylı bilgi için mal paylaşımı rehberimize göz atabilirsiniz.

Boşanmada Tazminat (TMK m.174)

Kusursuz veya daha az kusurlu taraf, kusurlu taraftan maddi ve manevi tazminat talep edebilir. Tazminat miktarı tarafların ekonomik durumu, evlilik süresi, kusur oranı ve olayın ağırlığına göre hakim tarafından belirlenir.

Gerekli Belgeler Kontrol Listesi

• ✓ Nüfus cüzdanı fotokopisi
• ✓ Nüfus kayıt örneği (e-Devlet'ten alınabilir)
• ✓ Evlenme cüzdanı fotokopisi
• ✓ Anlaşmalı boşanma protokolü (anlaşmalı ise)
• ✓ Vekaletname (avukat ile temsil halinde)
• ✓ Deliller: mesajlar, fotoğraflar, sağlık raporları, tutanaklar
• ✓ Tanık listesi ve iletişim bilgileri
• ✓ Mal varlığına ilişkin belgeler (tapu, araç ruhsatı, banka hesapları)

Yargıtay İçtihatları

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin boşanma davalarındaki yerleşik içtihatları uygulamada yol göstericidir. Güncel kararlara Yargıtay'ın resmi web sitesinden ulaşılabilir. Temel ilkeler: kusur belirlemesinde somut vakıaların ayrı değerlendirilmesi, eşit kusurda nafaka hakkının korunması, velayet kararlarında çocuğun üstün yararının önceliği, sadakatsizliğin ağır kusur sayılması.

Sıkça Sorulan Sorular

Boşanma davası ne kadar sürer?

Anlaşmalı boşanma 1-3 ayda tek celsede sonuçlanır. Çekişmeli boşanma ilk derecede 1-2 yıl, istinaf ve temyiz ile 2-4 yıl sürebilir.

Boşanma davasında avukat zorunlu mu?

Yasal olarak zorunlu değildir; ancak nafaka, velayet ve mal paylaşımı gibi karmaşık konularda hukuki destek alınması tavsiye edilir.

Anlaşmalı boşanma şartları nelerdir?

Evliliğin en az 1 yıl sürmesi, eşlerin birlikte başvurması, hakimin tarafları dinlemesi ve protokolü uygun bulması gerekir.

Boşanmada nafaka nasıl belirlenir?

Hakim tarafından tarafların ekonomik durumu, yaşam standardı, çocukların ihtiyaçları ve kusur oranı dikkate alınarak takdir edilir.

Boşanmada mal paylaşımı nasıl yapılır?

2002 sonrası edinilen mallar edinilmiş mallara katılma rejimine göre eşit paylaşılır. Kişisel mallar paylaşıma dahil değildir.

Velayet kime verilir?

Çocuğun üstün yararı gözetilerek hakim belirler. Çocuğun yaşı, ebeveynlerle ilişkisi ve uzman raporu dikkate alınır.

Boşanmada kusurlu taraf ne kaybeder?

Ağır kusurlu yoksulluk nafakası alamaz, tazminat öder. Ancak kusur velayeti doğrudan belirlemez.

Boşanma davası masrafı ne kadar?

Harçlar, tebligat ve bilirkişi giderleri dava türüne göre değişir. Avukatlık ücreti AAÜT'ye göre belirlenir. Güncel tutarlar adalet.gov.tr'den takip edilebilir.

Sonuç ve Hukuki Destek

Boşanma davası yaşamınızın en önemli hukuki süreçlerinden biridir. Nafaka, velayet, mal paylaşımı ve tazminat konularının doğru yönetilmesi haklarınızın korunması açısından kritiktir. Sadaret Hukuk Bürosu olarak Kadıköy merkezli ofisimizden İstanbul ve Türkiye genelinde boşanma hukuku alanında hizmet vermekteyiz.

• Telefon: 0531 500 03 76
• WhatsApp: WhatsApp'tan yazın
• E-posta: info@sadarethukuk.com
• Adres: Acıbadem Mah. Akasya Sok. No:199/A K:34 D:7, Kadıköy / İstanbul 34660

Bu makale Sadaret Hukuk Bürosu Yayın Kurulu tarafından Mart 2026'da güncellenmiştir.

İlgili Makaleler: Anlaşmalı Boşanma | Nafaka Hesaplama | Velayet Davası | Mal Paylaşımı | Tazminat