Trafik Kazası & Tazminat

Trafik kazası tazminatı konusunda işletenin sorumluluğu, bedensel zarar kalemleri ve zamanaşımı hakkında kanun maddeleriyle hazırlanmış bilgi.

Kısa cevap: Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve her hâlde kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar (2918 sayılı Kanun md. 109). Motorlu aracın işleteni, aracın işletilmesinden doğan zarardan sorumludur (md. 85). Bedensel zararlar Türk Borçlar Kanunu md. 54'te sayılmıştır.

İşletenin sorumluluğu

Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, aracın işleteni doğan zarardan sorumludur; motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında işletilmesi hâlinde işleten ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi müştereken ve müteselsilen sorumludur. İşleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur. İşletilme hâlinde olmayan bir aracın sebep olduğu kazada, zarar görenin işletene veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilere ilişkin bir kusurun varlığını veya araçtaki bozukluğun kazaya sebep olduğunu ispat etmesi gerekir (2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu md. 85).

Ölüme veya yaralanmaya sebebiyet vermiş motorlu araç için olaya el koyan Cumhuriyet savcılığı, aracın başkalarına devrini veya üzerinde hak tesisini önlemek amacıyla trafik kaydı üzerine şerh düşülmesi için talimat verir (md. 85).

Bedensel zarar ve tazminat kalemleri

Bedensel zararlar özellikle şunlardır: tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar (TBK md. 54). Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir; ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat ödenmesine karar verilebilir (TBK md. 56).

Zamanaşımı

• Motorlu araç kazalarından doğan maddi tazminat talepleri, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve her hâlde kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrar (2918 md. 109/1).
• Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüşse, bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (md. 109/2).
• Zamanaşımı tazminat yükümlüsüne karşı kesilirse sigortacıya karşı da kesilmiş olur; sigortacı bakımından kesilen zamanaşımı tazminat yükümlüsü bakımından da kesilmiş sayılır (md. 109/3).
• Genel hükümlere göre tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar (TBK md. 72).

Sıkça sorulan sorular